Gãy cổ xương đùi là chấn thương nặng thường gặp ở người cao tuổi, phần lớn sau một cú té trong nhà. Sau mổ kết hợp xương hoặc thay khớp háng, việc ông bà có đi lại được như trước hay không phụ thuộc rất nhiều vào quá trình tập. Tập vật lý trị liệu sau gãy cổ xương đùi cần bắt đầu sớm, đều đặn và đúng giới hạn bác sĩ cho phép.
Vì sao phải tập sớm
Các hướng dẫn chăm sóc gãy xương vùng háng ở người cao tuổi khuyến khích cho người bệnh ngồi dậy và vận động sớm sau mổ khi bác sĩ cho phép. Nằm lâu làm tăng nguy cơ viêm phổi, huyết khối, loét tì đè, teo cơ và lú lẫn, đồng thời khiến việc đi lại trở lại khó hơn nhiều.
Các giai đoạn tập tham khảo
Mốc cụ thể phụ thuộc phương pháp mổ (kết hợp xương hay thay khớp) và chỉ định của bác sĩ phẫu thuật, nhất là mức chịu lực cho phép lên chân mổ.
Bài tập thường dùng tại nhà
Chỉ tập khi đã được hướng dẫn. Mỗi bài 10 lần, 2–3 lượt mỗi ngày.
- Bơm cổ chân: gập duỗi cổ chân liên tục, giúp máu lưu thông.
- Siết cơ đùi, siết cơ mông: giữ 5 giây, thả.
- Trượt gót: nằm ngửa, trượt gót về phía mông trong giới hạn cho phép.
- Dạng chân khi nằm: trượt chân sang ngang rồi về, không bắt chéo qua đường giữa.
- Đứng lên ngồi xuống: từ ghế cao có tay vịn, có người đứng cạnh.
- Đi với khung: tăng dần quãng đường trong nhà.
Tư thế cần tránh sau thay khớp háng
Với một số đường mổ thay khớp háng, bác sĩ dặn tránh trong vài tuần đầu: gập háng quá sâu (ngồi ghế thấp, cúi nhặt đồ dưới đất), bắt chéo chân, xoay bàn chân vào trong. Gia đình nên hỏi rõ bác sĩ những tư thế cần tránh với ca mổ của ông bà.
Chuẩn bị nhà cửa
- Ghế cao có tay vịn, nâng bệ ngồi vệ sinh nếu cần.
- Tay vịn nhà vệ sinh, đèn ngủ ban đêm, dọn thảm trơn, dây điện.
- Để đồ dùng hay dùng ở tầm tay, không phải cúi hoặc với cao.
Dấu hiệu cần báo bác sĩ ngay
- Vết mổ đỏ, nóng, chảy dịch, sốt.
- Bắp chân sưng đỏ đau một bên, khó thở, đau ngực.
- Đau háng tăng đột ngột, chân ngắn lại hoặc xoay lệch, không chịu lực được.
- Lú lẫn, lơ mơ mới xuất hiện.
Tập cùng kỹ thuật viên tại nhà
Người cao tuổi sau gãy cổ xương đùi thường yếu, sợ té, khó tự tập đúng. Kỹ thuật viên đến tận nhà giúp ông bà tập đúng giới hạn, hướng dẫn người nhà đỡ và chuyển tư thế an toàn. Xem tập vật lý trị liệu sau mổ tại nhà, vật lý trị liệu cho người già và phục hồi chức năng tại nhà. Đau háng lâu ngày chưa gãy, xem thoái hóa khớp háng. Gọi hoặc nhắn Zalo 0988 44 6464.
Lưu ý: Thông tin trong bài viết mang tính tham khảo. Vui lòng làm theo hướng dẫn của bác sĩ phẫu thuật.

