Người tai biến những tuần đầu nằm và ngồi rất nhiều giờ mỗi ngày. Tư thế sai kéo dài dễ gây đau vai, co cứng, co rút khớp và loét tì đè. Đặt tư thế cho người tai biến đúng cách là việc gia đình làm được mỗi ngày, không tốn tiền nhưng ảnh hưởng lớn đến quá trình hồi phục.
Nguyên tắc chung
- Đổi tư thế ít nhất mỗi 2 giờ khi người bệnh nằm nhiều.
- Luôn đỡ vai và tay bên liệt, không để tay buông thõng hoặc bị đè.
- Dùng gối mềm kê đỡ, không dùng vật cứng.
- Ưu tiên cho người bệnh ngồi dậy càng nhiều càng tốt khi bác sĩ cho phép.
Nằm nghiêng lên bên liệt
- Đưa vai bên liệt ra trước, không để người bệnh nằm đè trực tiếp lên khớp vai.
- Tay bên liệt duỗi ra trước, lòng bàn tay ngửa.
- Chân bên liệt duỗi, chân lành co lên đặt trên gối kê phía trước.
- Kê gối sau lưng để giữ tư thế.
Tư thế này giúp bên liệt nhận cảm giác, tay lành tự do cử động. Nhiều hướng dẫn khuyến khích dùng thường xuyên nếu người bệnh dễ chịu.
Nằm nghiêng lên bên lành
- Tay bên liệt đặt trên gối kê trước ngực, cao ngang vai.
- Chân bên liệt co nhẹ, đặt trên gối kê, không để bàn chân treo lơ lửng.
- Kê gối sau lưng.
Nằm ngửa
- Kê gối mỏng dưới vai và cánh tay bên liệt, tay hơi dang, lòng bàn tay ngửa hoặc úp tự nhiên.
- Kê khăn cuộn mỏng dưới hông bên liệt để chân không xoay ra ngoài.
- Không kê gối dưới khoeo kéo dài, dễ làm gối co rút.
- Không nằm ngửa quá lâu; xen kẽ với nằm nghiêng.
Ngồi trên giường và ngồi ghế
- Ngồi thẳng lưng, hông sát vào lưng ghế hoặc đầu giường, có gối đỡ hai bên nếu cần.
- Tay bên liệt đặt trên bàn hoặc gối trước mặt, không buông thõng bên hông.
- Hai bàn chân đặt phẳng trên sàn hoặc bệ để chân.
- Khi ngồi xe lăn, dùng bàn kê tay.
Bảo vệ vai bên liệt
Vai bên liệt rất dễ bán trật và đau. Không kéo tay bên liệt khi đỡ người bệnh dậy, khi dìu đi hay khi xoay trở. Đỡ ở thân mình, hông và bả vai. Khi đi, có thể dùng đai đỡ vai theo hướng dẫn của kỹ thuật viên.
Những sai lầm thường gặp
- Để người bệnh nằm ngửa cả ngày.
- Kéo tay bên liệt để nâng người bệnh.
- Kê vật cứng vào lòng bàn tay để “chống co quắp”.
- Để bàn chân bị chăn đè xuống, dễ làm bàn chân rũ.
Kết hợp với chăm sóc khác
Đặt tư thế đi kèm với vận động thụ động, kéo giãn và phòng loét. Xem co cứng cơ sau tai biến, tập cho người nằm liệt giường, chăm sóc người tai biến tháng đầu sau xuất viện.
Kỹ thuật viên hướng dẫn tại nhà
Kỹ thuật viên đến nhà hướng dẫn trực tiếp cách đặt tư thế phù hợp với giường, ghế, xe lăn của gia đình và cách chuyển người bệnh an toàn. Xem phục hồi chức năng sau tai biến tại nhà. Gọi hoặc nhắn Zalo 0988 44 6464.
Cần kỹ thuật viên đến tập tại nhà? NAVI care nhận lịch phục hồi chức năng sau tai biến tại nhà Thủ Đức, vật lý trị liệu tại nhà Quận 12, vật lý trị liệu tại nhà Gò Vấp và phục hồi chức năng sau tai biến tại nhà Thủ Dầu Một, Bình Dương.
: Thông tin trong bài viết mang tính tham khảo. Vui lòng tham khảo ý kiến bác sĩ điều trị trước khi áp dụng.

